Στο επίκεντρο της αρχαιολογικής έρευνας και της συζήτησης για την προστασία της πολιτιστικής κληρονομιάς της Κρήτης βρίσκεται η εκδήλωση που διοργανώνει η Ιστορική, Λαογραφική και Αρχαιολογική Εταιρεία Κρήτης, την
Παρασκευή 18 Σεπτεμβρίου 2026,
στις 19:00, στο Πνευματικό Κέντρο Χανίων.
Η εκδήλωση περιλαμβάνει δύο διαλέξεις για τις σημαντικές προϊστορικές αρχαιότητες που έχουν έρθει στο φως κατά τη διάρκεια των εργασιών κατασκευής του νέου διεθνούς αερολιμένα στην περιοχή της Πεδιάδας Ηρακλείου.
Ομιλήτριες και θέματα:
Δρ Αλεξία Σπηλιωτοπούλου
«Η προϊστορική κατοίκηση στην περιοχή της Πεδιάδας μέσα από τις έρευνες του νέου διεθνούς αερολιμένα Ηρακλείου»
Δανάη Κοντοπόδη
«Το τοπίο της Πεδιάδας ως μνημειακό σύνολο: Η περίπτωση της Παπούρας»
Αφορμή για τις δύο διαλέξεις αποτελεί η αποκάλυψη του ιδιαίτερα σημαντικού μινωικού κυκλικού μνημείου στην κορυφή του βουνού Παπούρα, ενός αρχιτεκτονήματος υψηλής κατασκευαστικής ακρίβειας, το οποίο χαρακτηρίζεται ως εμβληματικό έργο για την πολιτιστική κληρονομιά της Κρήτης και ολόκληρης της Ελλάδας.
Πρόκειται για κοινοτικό έργο της 3ης και 2ης χιλιετίας π.Χ., η αποκάλυψη του οποίου έχει προκαλέσει έντονο επιστημονικό και κοινωνικό ενδιαφέρον. Παράλληλα, όμως, έχει ανοίξει μια μεγάλη συζήτηση για την προστασία του μνημείου και του ευρύτερου τοπίου της Παπούρας.
Σύμφωνα με την Ιστορική, Λαογραφική και Αρχαιολογική Εταιρεία Κρήτης, το μνημείο απειλείται με σοβαρή υποβάθμιση από την προβλεπόμενη ανέγερση ραντάρ, πύργων ελέγχου και συνοδών εγκαταστάσεων σε άμεση επαφή με αυτό.
Φορείς, συλλογικότητες, οργανώσεις και εκπρόσωποι της τοπικής κοινωνίας έχουν εκφράσει την αντίθεσή τους στους συγκεκριμένους σχεδιασμούς, ζητώντας να παραμείνει το βουνό ελεύθερο από κατασκευές και να χαρακτηριστεί ως αδόμητη ζώνη.
Στην προσπάθεια αυτή συμμετέχει και η Ιστορική, Λαογραφική και Αρχαιολογική Εταιρεία Κρήτης, η οποία έχει δημοσιεύσει σχετικό ψήφισμα, ενώ κατά τη διάρκεια του 2025 πραγματοποίησε επίσκεψη στην Πεδιάδα, ενώνοντας τη φωνή της με όσους ζητούν την προστασία του μνημείου και του ιστορικού τοπίου που το περιβάλλει.
Η εκδήλωση πραγματοποιείται με την υποστήριξη της Περιφερειακής Ενότητας Χανίων και την ευγενική χορηγία του ξενοδοχείου «Σαμαριά».
