Τρεις ημέρες γεμάτες φιλοσοφία, επιστήμη, λογοτεχνία, μουσική, κινηματογράφο και δημιουργικές συναντήσεις διοργανώνει ο Δήμος Αγίου Νικολάου, από τις 13 έως τις 15 Νοεμβρίου 2026, προσκαλώντας το κοινό σε ένα ξεχωριστό ταξίδι αναζήτησης γύρω από την έννοια του χρόνου και τη σχέση του με την ανθρώπινη ύπαρξη.
Ο Δήμος Αγίου Νικολάου διοργανώνει το
«Τριήμερο Λόγου & Τέχνης»,
το οποίο φέτος είναι αφιερωμένο σε μία από τις πιο διαχρονικές και πολυδιάστατες έννοιες που απασχολούν τον άνθρωπο: τον χρόνο. Με κεντρικό τίτλο «ΧΡΟΝΟΣ – Ό,τι φθείρεται, ό,τι μένει, ό,τι μας ξεπερνά», η διοργάνωση θα πραγματοποιηθεί από την
Παρασκευή 13 έως και την Κυριακή 15 Νοεμβρίου 2026,
στον Άγιο Νικόλαο Κρήτης.
Πρόκειται για ένα τριήμερο πνευματικού προβληματισμού, καλλιτεχνικής έκφρασης και ουσιαστικού διαλόγου, που επιχειρεί να προσεγγίσει τον χρόνο όχι μόνο ως μία μετρήσιμη διάσταση της καθημερινότητας, αλλά και ως μία βαθύτερη ανθρώπινη εμπειρία. Τον χρόνο που καθορίζει τις ζωές, διαμορφώνει τις αναμνήσεις, αφήνει τα σημάδια του στο σώμα και στη σκέψη, αλλά και εκείνον που αποτυπώνεται στην ιστορία, στην τέχνη και στη συλλογική μνήμη.
Μέσα από εισηγήσεις, συζητήσεις, μουσικές παρεμβάσεις, προβολές και καλλιτεχνικές δημιουργίες, επιστήμονες, πανεπιστημιακοί, άνθρωποι των γραμμάτων και των τεχνών θα συναντηθούν σε έναν κοινό χώρο ανταλλαγής ιδεών, προσφέροντας διαφορετικές οπτικές πάνω σε ένα θέμα που αφορά κάθε άνθρωπο.
Το αναλυτικό πρόγραμμα περιλαμβάνει θεματικές ενότητες που συνδέουν τον χρόνο με τη φιλοσοφία, την ιστορία, τη μουσική, την ανθρώπινη ανάγκη, τη γήρανση, την επιστημονική γνώση και την καλλιτεχνική δημιουργία.
Παρασκευή 13 Νοεμβρίου
Ο χρόνος στη φιλοσοφία, την ιστορία και τη μουσική
Η πρώτη ημέρα της διοργάνωσης ανοίγει με τρεις διαφορετικές προσεγγίσεις του χρόνου, αναδεικνύοντας τη φιλοσοφική, ιστορική και μουσική του διάσταση.
18:30 – 19:30 | «Ο άνθρωπος και το πεπερασμένο του χρόνου»
Η εναρκτήρια θεματική ενότητα εστιάζει στη σχέση του ανθρώπου με τη χρονικότητα και τη συνειδητοποίηση ότι η ανθρώπινη ζωή έχει όρια. Η έννοια του πεπερασμένου χρόνου αποτελεί αφετηρία για φιλοσοφικά ερωτήματα σχετικά με την ύπαρξη, τις επιλογές, τη μνήμη και το νόημα της ζωής.
Ομιλητές: Βασίλης Κάλφας, Χλόη Μπάλλα και Παναγιώτης Πένταρης.
Συντονιστής: Χρονάκης Γιάννης, φιλόλογος.
19:40 – 20:40 | «Η ιστορική μνήμη και η συγκρότηση της ταυτότητας»
Η δεύτερη συζήτηση εξετάζει τον τρόπο με τον οποίο το παρελθόν εξακολουθεί να επηρεάζει το παρόν και να διαμορφώνει την ατομική και συλλογική ταυτότητα. Η ιστορική μνήμη, η διατήρηση των εμπειριών και η σύνδεση των γενεών αποτελούν βασικούς άξονες μιας προσέγγισης που αναδεικνύει τη σημασία της ιστορίας στη συγκρότηση της κοινωνικής συνείδησης.
Ομιλητές: Λένα Διβάνη, Σμυρνώ Τατάρα και Κωνσταντίνα Χαβάκη.
Συντονιστής: Σερβός Στέλιος, δημοσιογράφος – κοινωνιολόγος.
20:50 – 22:40 | «Χρόνος και μουσική»
Η πρώτη ημέρα ολοκληρώνεται με μία μουσική προσέγγιση του χρόνου, μέσα από την προβολή του ντοκιμαντέρ «Περί-ληψη – Τραγούδια στην αγκαλιά της φύσης».
Τον συντονισμό έχει η Σχοινά Βασιλική, μουσικός και καθηγήτρια μουσικής στο Μουσικό Σχολείο Λασιθίου.
Ακολουθεί μουσικό κλείσιμο με τους Θανάση Παπακωνσταντίνου, Δημήτρη Μυστακίδη και Νίκο Δημηράκη.
Η μουσική λειτουργεί εδώ ως ένας διαφορετικός τρόπος προσέγγισης του χρόνου, καθώς οι μελωδίες, οι στίχοι και οι ήχοι έχουν τη μοναδική δυνατότητα να συνδέουν το παρελθόν με το παρόν, να διατηρούν ζωντανές τις αναμνήσεις και να δημιουργούν νέες εμπειρίες.
Σάββατο 14 Νοεμβρίου
Ο χρόνος στην ανθρώπινη ζωή, τη γήρανση και τον κινηματογράφο
Η δεύτερη ημέρα στρέφει το ενδιαφέρον στην καθημερινή εμπειρία του χρόνου, στον τρόπο με τον οποίο ο άνθρωπος τον αντιλαμβάνεται και τον διαχειρίζεται, αλλά και στις αλλαγές που επιφέρει στο σώμα και στην ανθρώπινη ύπαρξη.
18:30 – 19:40 | «Η ανθρώπινη ανάγκη να μετρήσει τον χρόνο»
Η πρώτη ενότητα του Σαββάτου αναδεικνύει τη διαχρονική προσπάθεια του ανθρώπου να κατανοήσει, να οργανώσει και να μετρήσει τον χρόνο.
Από τις φυσικές εναλλαγές της ημέρας και της νύχτας μέχρι τα ημερολόγια και τα σύγχρονα συστήματα χρονομέτρησης, η ανάγκη αυτή συνδέεται με την εξέλιξη της επιστημονικής γνώσης, της κοινωνικής οργάνωσης και του ανθρώπινου πολιτισμού.
Ομιλητής: Ιωάννης Μόνος.
Συντονίστρια: Κουτσαντωνάκη Άννα, εκπαιδευτικός Ναυτιλιακών Μαθημάτων (πλοίαρχος) του Πρότυπου Επαγγελματικού Λυκείου Νεάπολης – Τμήμα Ναυτιλιακών Σπουδών.
19:50 – 20:40 | «Ο χρόνος μέσα μας: Γήρανση, ασθένεια και ανθρώπινη εμπειρία»
Μία ιδιαίτερα ενδιαφέρουσα ενότητα, που προσεγγίζει τον χρόνο μέσα από τη βιολογική και βιωματική του διάσταση.
Η γήρανση, οι αλλαγές που συντελούνται στον ανθρώπινο οργανισμό, η ασθένεια και η προσωπική εμπειρία της φθοράς αποτελούν ζητήματα που συνδέονται άμεσα με την ανθρώπινη αντίληψη του χρόνου.
Η συζήτηση επιχειρεί να φωτίσει τη σχέση ανάμεσα στη σωματική πραγματικότητα και την ψυχολογική εμπειρία, αναδεικνύοντας την αξία της ανθρώπινης ζωής σε κάθε ηλικία.
Ομιλητές: Νεκτάριος Ταβερναράκης, Γιάννης Μπουκοβίνας και Γιάννης Σουγκλάκος.
Συντονίστρια: Ρούση Μαρία, παθολόγος – ογκολόγος ΠΑΓΝΗ.
20:50 – 22:30 | «Ο χρόνος της ζωής»
Το πρόγραμμα του Σαββάτου ολοκληρώνεται με κινηματογραφική προβολή της ταινίας «Η Τελευταία Πνοή».
Σκηνοθεσία: Κώστας Γαβράς.
Ο κινηματογράφος προσφέρει μία ακόμη δυνατότητα προσέγγισης της ανθρώπινης σχέσης με τον χρόνο, μέσα από εικόνες, ιστορίες και συναισθήματα που συνδέονται με την πορεία της ζωής, την ανθρώπινη ευαλωτότητα και τη συνειδητοποίηση της θνητότητας.
Κυριακή 15 Νοεμβρίου
Από την επιστήμη και την ιστορία στην καλλιτεχνική δημιουργία
Η τρίτη και τελευταία ημέρα της διοργάνωσης συνδυάζει την επιστημονική αναζήτηση με τη λογοτεχνία, την ιστορία και τις τέχνες, ολοκληρώνοντας το ταξίδι γύρω από την έννοια του χρόνου.
19:00 – 19:45 | «Ο χρόνος του Σύμπαντος: Από το φως των άστρων στην αιωνιότητα»
Η πρώτη ενότητα της Κυριακής μεταφέρει το ενδιαφέρον από την ανθρώπινη κλίμακα στη συμπαντική διάσταση του χρόνου.
Η ηλικία του Σύμπαντος, το φως των άστρων, οι τεράστιες χρονικές αποστάσεις και η έννοια της αιωνιότητας δημιουργούν το πεδίο για μία επιστημονική προσέγγιση που διευρύνει τα όρια της ανθρώπινης αντίληψης.
Ομιλητές: Βασιλική Παυλίδου και Φιόρη-Αναστασία Μεταλληνού.
Συντονιστής: Κώστας Πανανιώτακης, καθηγητής Πληροφορικής στο Ελληνικό Μεσογειακό Πανεπιστήμιο, πρόεδρος Τμήματος Διοικητικής Επιστήμης και Τεχνολογίας.
20:00 – 20:40 | «Τα ίχνη του χρόνου: Γη, ιστορία και ανθρώπινες διαδρομές»
Η δεύτερη ενότητα εξετάζει τα αποτυπώματα που αφήνει ο χρόνος στη Γη, στην ιστορία και στις ανθρώπινες διαδρομές.
Οι μεταβολές του φυσικού περιβάλλοντος, τα ιστορικά ίχνη και η ανθρώπινη παρουσία αποτελούν διαφορετικές εκφράσεις της ίδιας διαρκούς διαδικασίας αλλαγής και εξέλιξης.
Ομιλητές: Στέλιος Πετράκης και Enri Canaj.
Συντονιστής: Τζώρτζης Γιάννης, διδάκτωρ Νομικής Πανεπιστημίου του Λονδίνου, μέλος Ολομέλειας ΡΑΑΕΥ.
20:50 – 21:30 | «Ο άνθρωπος απέναντι στον χρόνο: Η φθορά και η διαχρονικότητα της δημιουργίας»
Η καλλιτεχνική δημιουργία βρίσκεται στο επίκεντρο της επόμενης ενότητας, η οποία εξετάζει τον τρόπο με τον οποίο ο άνθρωπος επιχειρεί να αντισταθεί στη φθορά και στη λήθη μέσα από την τέχνη.
Η λογοτεχνία, η μουσική και οι εικαστικές δημιουργίες αποτελούν μορφές έκφρασης που μπορούν να ξεπεράσουν τα χρονικά όρια της ζωής των δημιουργών τους, διατηρώντας ζωντανές ιδέες, συναισθήματα και εμπειρίες.
Στο πλαίσιο της ενότητας θα προβληθεί το ντοκιμαντέρ μικρής διάρκειας «Είμαι Λεύτερος».
Παραγωγή: Μουσείο Νίκου Καζαντζάκη.
Ομιλήτρια: Παρασκευή Βασιλειάδη.
Συντονίστρια: Σερβού Μαρία, φιλόλογος – ιστορικός.
21:35 – 22:00 | «Οι φωνές του χρόνου – Μουσικό κλείσιμο»
Το τριήμερο ολοκληρώνεται με τη Δημοτική Χορωδία Δήμου Αγίου Νικολάου, η οποία αναλαμβάνει το μουσικό κλείσιμο της διοργάνωσης.
Θα ακολουθήσει ο αποχαιρετισμός του τριημέρου, σηματοδοτώντας την ολοκλήρωση μιας συνάντησης που συνδυάζει τη γνώση, τον προβληματισμό και την καλλιτεχνική έκφραση.
Ένα τριήμερο που συνδέει την επιστήμη με τον πολιτισμό
Η επιλογή του χρόνου ως κεντρικής θεματικής δίνει στη φετινή διοργάνωση έναν ιδιαίτερα ενδιαφέροντα χαρακτήρα, καθώς επιτρέπει τη συνάντηση διαφορετικών επιστημονικών πεδίων και μορφών τέχνης γύρω από ένα κοινό ερώτημα.
Τι είναι τελικά ο χρόνος για τον άνθρωπο; Είναι μόνο οι ώρες, οι ημέρες και τα χρόνια που περνούν ή είναι κυρίως οι εμπειρίες, οι μνήμες και οι δημιουργίες που αφήνουν το αποτύπωμά τους στην προσωπική και συλλογική μας ιστορία;
Από τη φιλοσοφική αναζήτηση για το πεπερασμένο της ανθρώπινης ζωής μέχρι την επιστημονική μελέτη του Σύμπαντος και από την ιστορική μνήμη μέχρι τη δύναμη της μουσικής και του κινηματογράφου, το πρόγραμμα επιχειρεί να αναδείξει τις πολλαπλές όψεις μιας έννοιας που παραμένει ανεξάντλητη.
Με τη συμμετοχή ανθρώπων από διαφορετικούς επιστημονικούς και καλλιτεχνικούς χώρους, ο Δήμος Αγίου Νικολάου δημιουργεί τις προϋποθέσεις για έναν ουσιαστικό δημόσιο διάλογο, ενισχύοντας παράλληλα την πολιτιστική δραστηριότητα της περιοχής και αναδεικνύοντας τον Άγιο Νικόλαο ως τόπο συνάντησης ιδεών, γνώσης και δημιουργίας.
Το «Τριήμερο Λόγου & Τέχνης» αποτελεί μια ανοιχτή πρόσκληση προς όλους όσοι επιθυμούν να ανακαλύψουν διαφορετικές προσεγγίσεις του χρόνου, να προβληματιστούν και να συμμετάσχουν σε μια πολιτιστική εμπειρία με επίκεντρο τον άνθρωπο.
Η διοργάνωση θα πραγματοποιηθεί από τις 13 έως τις 15 Νοεμβρίου 2026 στον Άγιο Νικόλαο Κρήτης.
