Μια ιδιαίτερα σημαντική επιστημονική και κοινωνική εκδήλωση αφιερωμένη στο μέλλον του κρητικού τοπίου θα πραγματοποιηθεί την

Παρασκευή 19 Ιουνίου 2026,

από τις 17:30 έως τις 21:00, στο Κέντρο Αρχιτεκτονικής Μεσογείου (ΚΑΜ), στο Ενετικό Λιμάνι Χανίων, με θέμα «Παρατηρητήριο Τοπίου Κρήτης: Το Τοπίο ως Δυναμική Σχέση Ανθρώπου και Περιβάλλοντος – Εργαστήριο Συμμετοχικής Χαρτογράφησης Τοπίου».

Την εσπερίδα συνδιοργανώνουν το Ινστιτούτο Μεσογειακών Σπουδών του Ιδρύματος Τεχνολογίας και Έρευνας (ΙΜΣ–ΙΤΕ), το Μουσείο Φυσικής Ιστορίας Κρήτης του Πανεπιστημίου Κρήτης (ΜΦΙΚ) και η Αποκεντρωμένη Διοίκηση Κρήτης (ΑΔΚ), στο πλαίσιο του ευρωπαϊκού έργου HORIZON-MSCA-TOPIO και της πρωτοβουλίας για τη δημιουργία του Παρατηρητηρίου Τοπίου Κρήτης.

Το νέο αυτό εγχείρημα φιλοδοξεί να αποτελέσει έναν μόνιμο μηχανισμό παρακολούθησης, τεκμηρίωσης, αξιολόγησης και ανάδειξης του τοπίου της Κρήτης, συμβάλλοντας ουσιαστικά στη λήψη τεκμηριωμένων αποφάσεων και στην εφαρμογή πολιτικών βιώσιμης ανάπτυξης και ορθής διαχείρισης του χώρου.

Το τοπίο της Κρήτης συνιστά έναν ανεκτίμητο φυσικό και πολιτιστικό πόρο, στενά συνδεδεμένο με την ιστορία, την ταυτότητα και την ποιότητα ζωής των κατοίκων του νησιού. Ταυτόχρονα, βρίσκεται αντιμέτωπο με ολοένα αυξανόμενες προκλήσεις, όπως η κλιματική αλλαγή, οι αλλαγές στις χρήσεις γης, η τουριστική και αστική ανάπτυξη, οι μεγάλες υποδομές και η υποβάθμιση των φυσικών οικοσυστημάτων.

Μέσα από τις εισηγήσεις και τις συζητήσεις που θα αναπτυχθούν κατά τη διάρκεια της εκδήλωσης, θα αναδειχθεί η σημασία του τοπίου ως κοινού αγαθού, καθώς και ο ρόλος που μπορεί να διαδραματίσει ένα οργανωμένο Παρατηρητήριο στην προστασία, την παρακολούθηση και τη βιώσιμη διαχείριση των τοπίων της Κρήτης.

Στο πλαίσιο της εσπερίδας θα παρουσιαστούν η πρόταση λειτουργίας του Παρατηρητηρίου Τοπίου Κρήτης, οι αρχές και οι στόχοι της Ευρωπαϊκής Σύμβασης του Τοπίου, παραδείγματα και εμπειρίες από ευρωπαϊκά Παρατηρητήρια Τοπίου, ζητήματα που αφορούν το περιβάλλον, την πολιτιστική κληρονομιά και τη συμμετοχή των πολιτών, καθώς και σύγχρονες μέθοδοι παρακολούθησης και αξιολόγησης του τοπίου μέσω εργαλείων γεωπληροφορικής και τηλεπισκόπησης.

Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζει το Εργαστήριο Συμμετοχικής Χαρτογράφησης Τοπίου, με πιλοτική περιοχή τα Φαλάσαρνα Κισσάμου, όπου οι συμμετέχοντες θα έχουν την ευκαιρία να καταγράψουν τις αξίες, τα χαρακτηριστικά και τα ιδιαίτερα γνωρίσματα ενός από τα σημαντικότερα και πιο αναγνωρίσιμα τοπία της Κρήτης, συμβάλλοντας ενεργά στη διαμόρφωση μιας σύγχρονης προσέγγισης για την προστασία και ανάδειξή του.

Η πρωτοβουλία για τη δημιουργία του Παρατηρητηρίου Τοπίου Κρήτης φιλοδοξεί να αποτελέσει ένα πολύτιμο εργαλείο για την επιστημονική κοινότητα, τους φορείς της αυτοδιοίκησης, τους επαγγελματίες του χώρου αλλά και την κοινωνία των πολιτών, ενισχύοντας τη συλλογική γνώση και τη συμμετοχή στη διαχείριση του μοναδικού φυσικού και πολιτιστικού πλούτου του νησιού.

Πληροφορίες επικοινωνίας:

Δρ. Δημήτρης Αλεξάκης
Κύριος Ερευνητής
Ινστιτούτο Μεσογειακών Σπουδών – Ίδρυμα Τεχνολογίας και Έρευνας (ΙΜΣ–ΙΤΕ)
Τηλ.: 28310 106023