Όταν η πέτρα ενώνει τη φύση με τον πολιτισμό – Ένα Συνέδριο που άφησε αποτύπωμα στον τόπο και στις καρδιές των συμμετεχόντων.

Με επιτυχία ολοκληρώθηκε στα Ανώγεια Ρεθύμνου το τριήμερο Συνέδριο με τίτλο: «Η Τέχνη της Ξερολιθιάς – Το ανθρώπινο σύνορο ανάμεσα στη φύση και τον πολιτισμό», το οποίο φιλοξένησε ποικίλες δράσεις, εισηγήσεις και βιωματικές εμπειρίες, αναδεικνύοντας τη σημασία της ξερολιθιάς ως στοιχείου πολιτιστικής κληρονομιάς και εργαλείου τοπικής ανάπτυξης.

Το Συνέδριο αποτέλεσε καρπό συλλογικής προσπάθειας και διοργανώθηκε από το Δίκτυο Ιδαίων Δήμων, υπό την αιγίδα του Δήμου Ανωγείων, και με τη συνεργασία του Ψηλορείτη – Παγκόσμιου Γεωπάρκου UNESCO, του ΑΚΟΜΜ-ΨΗΛΟΡΕΙΤΗΣ ΑΑΕ ΟΤΑ, καθώς και με την υποστήριξη του Πολιτιστικού Οργανισμού Androidus – Αργαστήρι ΚοινΣΕπ. Η διοργάνωση εντάσσεται στο Πρόγραμμα Δημοσίων Επενδύσεων LEADER.

Καθ’ όλη τη διάρκεια του Συνεδρίου, καταγράφηκε ενεργή συμμετοχή από εισηγητές, πολιτιστικούς και επιστημονικούς φορείς, κατοίκους της περιοχής αλλά και επισκέπτες, σε μια διαδικασία ανοιχτού διαλόγου και ανταλλαγής εμπειριών. Η θεματολογία του Συνεδρίου εστίασε στη σύνθεση πολιτισμικών, περιβαλλοντικών και κοινωνικών στοιχείων με κεντρικό άξονα την τέχνη της ξερολιθιάς.

Ο Πρόεδρος του Πράσινου Ταμείου, κ. Γιάννης Ανδρουλάκης, συμμετείχε ενεργά στις εργασίες και παρουσίασε τον ρόλο και τις δράσεις του φορέα, κάνοντας ειδική αναφορά σε δύο χαρακτηριστικά έργα:

Το LIFE TERRACESCAPE στην Άνδρο, που αφορούσε την αξιοποίηση εγκαταλελειμμένων τοπίων αναβαθμίδων ως πράσινων υποδομών για την προσαρμογή στην κλιματική αλλαγή, και

Το έργο αποκατάστασης υποβαθμισμένου εδάφους στη Δυτική Λέσβο, μέσω μετατροπής του σε βιολογικό αμπελώνα για τη διάσωση γηγενών ποικιλιών.

Στις εργασίες συμμετείχε επίσης ο κ. Νικόλας Κεφαλογιάννης, στέλεχος του Πράσινου Ταμείου.

Ξεχωριστές στιγμές του Συνεδρίου αποτέλεσαν η φιλοξενία και η συμμετοχή των ντόπιων βοσκών, Κώστα Κουτεντάκη και Γιώργη Σαμολή, καθώς και του ιατρού Γιώργη Κουτεντάκη, που άνοιξαν τα γονικά τους στα οροπέδια της Νίδας και στο τοπωνύμιο στ’ Αρκάλου, κρατώντας ζωντανή την ποιμενική παράδοση του Ψηλορείτη.

Ο Πολιτιστικός Σύλλογος Ανωγείων συνέβαλε δυναμικά στη διοργάνωση, με την υποστήριξη του μουσικού Βασίλη Δραμουντάνη, ο οποίος συντρόφευσε τις βραδιές με την παρουσία και την τέχνη του.

Σημαντικές στιγμές αποτέλεσαν επίσης:

-Η βιωματική παρουσίαση παραδοσιακής τυροκόμησης από τον Αλέξανδρο (Αλέκο) Νταγιαντά

-Η επίδειξη της τέχνης της ξερολιθιάς από τον μάστορα Ανάστο Παπαδάκη, η οποία σηματοδότησε την έναρξη ενός διαρκούς εργαστηρίου που φιλοδοξεί να μείνει ως αποτύπωμα στον τόπο.

Η συμμετοχή του κοινού ήταν καθοριστική για την επιτυχία της διοργάνωσης, καθώς το Συνέδριο υιοθέτησε έναν συμμετοχικό και ανοιχτό χαρακτήρα, όπου η γνώση και η εμπειρία μοιράζονταν ισότιμα ανάμεσα σε επιστήμονες, τεχνίτες, κατοίκους και φορείς.

Όπως σημείωσαν οι διοργανωτές, η ξερολιθιά δεν είναι μόνο τεχνική· είναι αξιακό σύστημα. Μια πέτρα στηρίζει την άλλη, κόντρα στην ευκολία της ελαφρότητας, αναλαμβάνοντας ευθύνη και βάρος. Είναι ένα διαχρονικό μάθημα συνεργασίας, επιμονής και συνέχειας.

Το Συνέδριο έκλεισε με την ευχή η εμπειρία αυτή να αποτελέσει την απαρχή νέων δράσεων και συναντήσεων, με την κοινότητα των Ανωγείων να παραμένει ζωντανός φάρος πολιτισμού και αυθεντικότητας.